مينياتور در فرش

از دانشنامه فرش
پرش به: ناوبری، جستجو

مينياتور در فرش farš-dar

فرش های مینیاتوری، فرش های ريز باف و ظريفی هستند که در آنها، تناسب ابعاد اشکال طبیعی ـ دوری و نزدیکی ـ رعایت نمی شود. تصویر فرش های مینیاتوری، الهام گرفته از داستان های حماسی و اسطوره ای و نیز اشعار عاشقانه و عارفانه و غیره است.برخی از پژوهشگران بر این باوراند که، احتمالاً، فرش ایران با الهام از نقاشی های چینی و سبک مینیاتور آغاز شده است، چه، در این فرش ها، در بافت تصاویر چهره ها(صورت بافی) از اصول تناسب اعضا و تناسب ابعاد و فواصل دقیقاً پیروی نشده است. همچنین، به باور برخی، بافت فرش مینیاتور به اوایل قرن هشتم قمری باز می گردد. این فرش ها ابتدا با طرح های شکسته یا نیمه شکسته و بعدها با طرح هایی اسلیمی بافته می شوند. بافت فرش ايران با الهام از نقاشی های چينی و سبك مينياتور آغاز شده زيرا در تصاوير اوليه صورت بافی ها اصول تناسب اعضاء و بعد مسافت بين طراح و طرح (پرسپكيتو) رعایت نمی شده است. امروزه، با پيشرفت هنر صورت بافی يا چهره بافی و تسلط هنرمندان طراح و بافنده بر كار خويش، شيوه های بافت اين هنر ديرپا در فرش تغيير كرده است و روزانه ده ها تخته از فرش های مینیاتوری به بازار عرضه می شود. در بافت هر چه بهتر فرش های مینیاتوری آشنایی با موارد زیر نقش اساسی دارد: هنر تناسب اعضا؛

تناسب ابعاد و فواصل (پرسپكيتو)؛

مكاتب هنری و فلسفه آنها؛

خواص و توليد رنگ ها؛

نقشه و خصوصيات آن؛

نقشه بافی؛

نقش های سنتی و اصيل.

کوتاه سخن آنكه هر چه فرش مينياتور از لحاظ طراحی،تناسب رنگ و کیفیت رنگ آمیزی به مظاهر طبيعت نزديك تر باشد، نزد بيننده زیباتر و آرام بخش تر است.