نقشه

از دانشنامه فرش
پرش به: ناوبری، جستجو

نقشه naqše

در فرش بافی، نقشه، برنامه اجرايی و حساب شده كار بافت فرش است.

به عبارت دقیق تر نقشه فرش طرح و ابزاری است كه نقاش يا طراح در بافت فرش پيش بينی مي كند و آن را بر روی كاغذ های چهارخانه می كشد و برای آنكه از صدمات مصون بماند آن را بر روی پارچه متقال آهاردار يا تخته و فيبر می چسباند.

هر خانه كوچك كاغذ ميلی متری نشانه يك گره است و تعداد گره هر ردیف و رنگ بر حسب اندازه قالی معين می شود. شايان ذكر است كه در گذشته های دور برای نقشه کشی به جای كاغذ از پوست و پارچه نيز استفاده می شده است.

معمولاً براي اجزای مختلف قالی نظير حاشيه، زمينه، ترنج نقشه های جداگانه می كشند. اين نقشه ها را به قطعه هایی با ده خانه افقی می برند و استادكار از روی آنها نقشه را می خواند و رنگ ها را به بافندگان تفهيم می كند.